Bibob-onderzoek
Een gezond ondernemersklimaat is belangrijk. Daarom controleren we of beschikkingen, zoals bijvoorbeeld vergunningen of vastgoedtransactie niet worden misbruikt voor criminele activiteiten. Het Bibob-onderzoek helpt ons hierbij.
Wat is de Wet Bibob?
De Wet Bibob (opent in nieuw tabblad) staat voor Wet Bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur. Het is een preventief bestuursrechtelijk instrument.
Met het Bibob-onderzoek brengen we de herkomst van geld dat in een onderneming wordt geïnvesteerd in kaart. Ook wordt er gekeken naar de belanghebbenden van een bedrijf, zoals financierders. Als uit de toets blijkt dat er zwart geld of crimineel verdiend geld in jouw bedrijf omgaat, of dat je de herkomst van geld niet kunt aantonen, kan de beschikking worden geweigerd, ingetrokken of aangepast.
Als je een aanvraag indient voor een beschikking, zoals vergunningen, vastgoedtransactie of overheidsopdrachten dan kan het zijn dat je een Bibob-vragenformulier ontvangt van de gemeente. Hierin vragen wij onder andere om informatie over jouw financiële administratie, de herkomst van jouw vermogen en/of de eigendomsverhoudingen in het bedrijf. Dit vragenformulier moet je eerlijk en volledig invullen.
Als het onvolledig is of verplichte bijlagen ontbreken, zal de gemeente aanvullende informatie bij jou opvragen. Pas als alle gegevens compleet zijn, wordt jouw aanvraag inhoudelijk beoordeeld. De gemeente doet tijdens het Bibob-onderzoek ook navraag bij de politie en justitie.
Advies van Landelijk Bureau Bibob (LBB)
Als het nodig is, vragen we het LBB (opent in nieuw tabblad) aanvullend onderzoek te doen. Het LBB is onderdeel van het Ministerie van Justitie. Het LBB doet extra onderzoek naar jouw situatie en geeft een advies aan de gemeente. Het LBB bewaart alle gegevens 5 jaar. Krijgt het LBB binnen 5 jaar een nieuw adviesverzoek? Dan gebruiken zij de gegevens opnieuw.
Het Bibob-onderzoek moet binnen 8 weken uitgevoerd zijn. De wettelijke beslistermijn wordt opgeschort op het moment dat de gemeente aanvullende informatie opvraagt bij de aanvrager(s). Dit is vastgelegd in artikel 4:15 van de Algemene wet Bestuursrecht (opent in nieuw tabblad).
Het kan mogelijk zijn dat het Landelijk Bureau Bibob (LBB) om advies wordt gevraagd voor een aanvullend Bibob-onderzoek, dan heeft het LBB ook 8 weken de tijd om een advies uit te brengen. Wanneer het voor het LBB niet mogelijk is om binnen 8 weken een advies te geven aan de gemeente, dan kan de periode verlengd worden met maximaal 4 weken (zie artikel 15, lid 3 van de Wet Bibob (opent in nieuw tabblad)). Je wordt op de hoogte gehouden als dit gebeurt.
Uitkomst onderzoek
De gemeente neemt zelf een besluit, eventueel op basis van het advies van het LBB. De Wet Bibob kent 2 gradaties:
- Ernstige mate van gevaar: grote kans op misbruik van de beschikking.
- Mindere mate van gevaar: kleinere kans op misbruik.
Een ‘mate van gevaar’ betekent niet altijd dat de beschikking wordt geweigerd. Soms kan de gemeente er ook voor kiezen om de beschikking te verlenen met extra voorwaarden.
Artikel 28 van de Wet Bibob (opent in nieuw tabblad) regelt de geheimhoudingsplicht voor gegevens over derden die bestuursorganen of rechtspersonen met een overheidstaak verkrijgen in het kader van integriteitsbeoordeling. Volgens Artikel 28 is iedereen die op grond van de Wet Bibob beschikking krijgt over gegevens met betrekking tot een derde verplicht tot geheimhouding. Dit geldt zowel voor gegevens uit een advies van het LBB als voor eigen onderzoek van het bestuursorgaan of de rechtspersoon met een overheidstaak. De geheimhouding kan slechts in een beperkt aantal gevallen worden doorbroken, bijvoorbeeld:
- voor de betrokkene zelf of een derde die direct bij de beschikking is betrokken;
- voor bestuursorganen onderling, op voorwaarde dat het ontvangen orgaan eigen onderzoek verricht naar dezelfde personen en de gegevens noodzakelijk zijn voor dat onderzoek;
- voor de rechter, de leden van het driehoeksoverleg of de bezwaarschriftencommissie, wanneer dit nodig is voor een procedure of beoordeling..
Praktische toepassing
De geheimhoudingsplicht betekent dat informatie uit Bibob-adviezen of eigen onderzoek niet openbaar mag worden gemaakt, ook niet via een Woo-verzoek, tenzij een wettelijke uitzondering van toepassing is.
Wijzigingen en uitzonderingen
Sinds de wijziging van de Wet Bibob per 1 oktober 2022 is een extra uitzondering opgenomen: bestuursorganen mogen bepaalde informatie rechtstreeks aan elkaar verstrekken als dit noodzakelijk is voor hun eigen onderzoek en de gegevens niet ouder zijn dan 5 jaar. Ook mogen bestuursorganen een Bibob-advies of bevindingen van eigen onderzoek gedurende 5 jaar gebruiken voor andere besluiten, op voorwaarde dat dit verband houdt met dezelfde betrokkene of relevante Bibob-relatie.
De verkregen informatie gaat via een beveiligde e-mail en wordt in een beveiligd deel van ons ‘Zaaksysteem’ opgeslagen. Waar alleen mensen met bepaalde autorisaties bij kunnen.
Je kunt geen bezwaar indienen tegen een onderzoek of een negatief advies. Je kunt wél bezwaar maken tegen het besluit van de gemeente (opent in nieuw tabblad) naar aanleiding van een onderzoek. Ook is het mogelijk om jouw aanvraag in te trekken. Dan laat de gemeente het onderzoek niet uitvoeren.
- Algemene wet bestuursrecht (opent in nieuw tabblad)
- Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (opent in nieuw tabblad)
- Besluit justitiële en strafvorderlijke gegevens (opent in nieuw tabblad)
- Beleidsregel voor de toepassing van de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur van de gemeente Noordwijk (opent in nieuw tabblad)